Dirty Disney – A Christmas Special

Laten we voorop stellen dat ik het Kerstfeest hartstikke gezellig vind. Echter, bekruipt me het gevoel dat Disney ons wil doen laten geloven dat dit feest door allerhande figuren geweld wordt aangedaan en het beschermd moet worden. Klopt dat wel? Laten we de wet ter hand nemen en dit nader onderzoeken!

Kerst, het zou verboden moeten worden!
Een terugkerend thema in Disney Kerst-Krakers lijkt te zijn dat chagrijnige figuren het kerstfeest proberen om zeep te helpen. Zo probeert het Beest in zijn kasteel Kerstmis te verbieden in (Belle en het Beest, een betoverd kerstfeest). Of wat dacht je van Ebeneezer Scrooge, die zijn hardwerkende loonslaaf Kermit de Kikker in eerste instantie geen vrijaf wil geven met kerst, laat staan een dertiende maand uitbetalen om medicijnen en cadeaus voor zijn zieke zoontje te kopen (A Christmas Carol). In beide films prevaleert natuurlijk het kerstfeest uiteindelijk. Maar kan dat wel zomaar? Ik bedoel, wanneer een werkgever helemaal geen snars om kerst geeft, kan hij er dan niet gewoon voor kiezen daar op de werkvloer geen aandacht aan te besteden?

Het antwoord is ‘ja’. Het Beest en meneer Scrooge staan volledig in hun recht! Het runnen van een kasteel, alsmede het doen van de administratie van een industrieel bedrijf, zijn beiden geen banen in de publieke sector. Waar de overheid het zich kan permitteren haar medewerkers verplicht vrij te roosteren met een feestdag zoals kerst is dit absoluut geen verplichting voor werkgevers in de private sector. Sterker nog: er is helemaal niets wettelijk geregeld hieromtrent. Het is hooguit zo dat middels collectieve afspraken in een cao werkgevers en werknemers met elkaar afspreken kerstmis te vieren en dus vrij te zijn. Wanneer dat niet gebeurt, rest de werknemer in kwestie hooguit zelfstandig een vrije dag op te nemen om toch thuis te zijn met kerst. Wanneer we naar de horeca sector kijken –we gaan er voor het gemak maar even vanuit dat het personeel in het kasteel van het beest vooral in die sector werkzaam zijn- zien we zelfs dat er momenteel helemaal geen cao van toepassing is. Belle heeft dus geen poot om op te staan!

Beide films zouden hooguit een pleidooi kunnen zijn voor maatschappelijk verantwoord ondernemen, waarin de werkgever aangespoord wordt rekening te houden met de religieuze overtuiging van diens werknemers, alsmede barmhartigheid ten toon te spreiden in de donkere decembermaand.

Santa Clause?
In de matig presterende films ‘Santa Clause’ deel 1 t/m 3 staat een soort van Kerstmannencontract centraal. Een zekere Scott Calvin schrikt zich een ongeluk wanneer de Kerstman midden in de winternacht een enorm kabaal maakt op het dak van zijn huis. Wanneer hij naar boven roept wat deze meneer dan wel niet op het dat denkt te doen, glijdt de Kerstman uit en belandt morsdood op de grond. Scott trekt uiteindelijk het kerstmannenpak aan. Tot zijn grote schrik blijkt hij daardoor aan te geven zich te onderwerpen aan een zogeheten kerstmannencontract (discutabel). Onderdeel daarvan is dat hij de werkzaamheden van Santa overneemt. Dat contract is niet mals. Zo moet hij in het tweede deel van deze trilogie verplicht een vrouw trouwen voor kerstavond om contractbreuk te voorkomen.

Mij lijken hier een aantal zaken juridisch interessant. Niet op de minste plaats: is er sprake van gevaarzetting (art. 6:162 BW) door Scott Calvin wanneer hij door diens geschreeuw de Kerstman laat uitglijden? Hiervoor lijkt het me niet meer dan redelijk om de kelderluikcriteria van stal te halen. 1) Hoe waarschijnlijk is het dat een man met een rood pak aan dat op je dat staat te springen schrikt van een verbijsterde omstander? 2) Hoe groot is de kans dat de Kerstman dan op zijn plaat gaat? 3) Is het dan logisch dat de kerstman naar beneden dondert en overlijdt? 4) En had Scott Calvin wellicht voorzorgsmaatregelen kunnen nemen, zoals de brandweer bellen in plaats van roepen?

Afijn, al met al een interessante casus. Ik ben alleen toch bang dat wanneer ik de kelderluikcriteria bij langs ga ik moet concluderen dat het een gevalletje ‘eigen schuld dikke bult’ is, en de Kerstman gewoon beter had moeten uitkijken. Had ons een boel ellende bespaard, want de delen 2 en 3 van de Santa serie zijn echt niet om aan te zien!

Zeker deel twee, waarin diezelfde Scott door middel van een wurgcontract gedwongen wordt een partner te vinden. Gevalletje nietig, op grond van art. 3:40 BW lijkt me. Sowieso onwenselijk dat Disney zich gaat bemoeien met iemands waardeloze seksleven en kunstmatig een jaarlijks terugkerend gezellig moment tussen de lakens probeert te introduceren. Ik zeg: fijne dagen allemaal, en laat vooral de TV niet de lakens uitdelen!