BRP-misbruik vanwege ex: ontslag terecht, wel vergoeding

Een ambtenaar van de gemeente Land van Cuijk is terecht op staande voet ontslagen nadat zij zonder geldige reden persoonsgegevens had geraadpleegd in de Basisregistratie Personen (BRP). De kantonrechter oordeelt dat sprake is van een dringende reden. Toch behoudt de werkneemster recht op een transitievergoeding van ruim €37.000.

Centraal in de zaak staat de vraag of het ongeoorloofd raadplegen van persoonsgegevens een dringende reden oplevert in de zin van artikel 7:677 en 7:678 BW. De kantonrechter beantwoordt die vraag bevestigend. Vaststaat dat de ambtenaar meerdere keren zonder functionele noodzaak gegevens heeft ingezien van de nieuwe partner van haar ex en diens moeder. Volgens de rechter vormt dit een ernstig plichtsverzuim en een schending van de integriteit die van een ambtenaar mag worden verwacht. Dat de werkneemster wist dat dit niet was toegestaan, weegt daarbij zwaar.

Persoonlijke omstandigheden onvoldoende doorslaggevend

De werkneemster voerde aan dat zij psychisch in de war was door een moeilijke scheiding en dat ontslag op staande voet een te zware sanctie is. De kantonrechter erkent dat zij zich in een emotioneel zware periode bevond, maar acht dit onvoldoende om het gedrag te rechtvaardigen. Van belang is dat zij  zeker in de latere periode  weer volledig arbeidsgeschikt was en zelf aangaf dat het beter met haar ging. Juist daarom acht de rechter het extra verwijtbaar dat zij ook daarna nog zonder reden het BRP raadpleegde.

Het verweer dat de gemeente geen duidelijk sanctiebeleid hanteerde, slaagt ook niet. Volgens de kantonrechter is het zonder functionele reden raadplegen van de BRP geen ‘bagatelzaak’, maar een ernstige integriteitsschending. De werkgever hoefde daarom niet vooraf expliciet te waarschuwen dat ontslag op staande voet mogelijk was. Ook het beroep op vermeend inconsistent beleid wordt verworpen. De door de werkneemster aangehaalde gevallen zijn volgens de rechter onvoldoende vergelijkbaar of onvoldoende onderbouwd.

Ontslag op staande voet is rechtsgeldig

Naast de aanwezigheid van een dringende reden toetste de kantonrechter ook of het ontslag voldoet aan de formele eisen van artikel 7:677 BW, met name de onverwijldheid. De gemeente handelde volgens de rechter voldoende voortvarend. Na een inzageverzoek van de betrokken inwoner werd een zorgvuldig onderzoek gestart, waarbij meerdere systemen zijn geraadpleegd. Pas na afronding van dat onderzoek en bevestiging dat geen functionele reden bestond, is de werkneemster gehoord en direct ontslagen. Daarmee is voldaan aan het vereiste dat het ontslag onverwijld moet worden gegeven nadat de dringende reden bekend is geworden.

Toch recht op transitievergoeding

Hoewel het ontslag rechtsgeldig is, oordeelt de kantonrechter dat geen sprake is van “ernstig verwijtbaar handelen” in de zin van het arbeidsrecht. De persoonlijke omstandigheden van de werkneemster spelen hierbij alsnog een rol. Dit betekent dat zij haar recht op een transitievergoeding behoudt, ondanks het ontslag op staande voet.

Deze uitspraak laat zien dat misbruik van toegang tot persoonsgegevens snel een dringende reden oplevert, er hoge integriteitseisen gelden voor ambtenaren en een ontslag op staande voet rechtsgeldig kan zijn, terwijl toch een transitievergoeding verschuldigd blijft.